12. Sınıf Türk Edebiyatı 1. Dönem 3. Yazılı Soruları

1. Aşağıdakilerden hangisi, Yeni Lisancıların dil konusundaki görüşlerinden değildir?
A) Yabancı dil kurallarından vazgeçmeliyiz.
B) Türkçe’ye yerleşmiş Arapça, Farsça kökenli sözcükleri Türkçe saymak gerekir.
C) Aynı kavram için kullanılan eşanlamlı söz¬cüklerden Türkçesi tercih edilmelidir.
D) Arapça, Farsça tamlamalar terk edilmelidir.
E) Yeni kavramları karşılamak için yabancı söz¬cükler alınmalıdır.

2. Bu roman, II. Abdülhamit’in saltanatının son yıllarını konu alır. Mahalle imamının kızı Emine, babasının itirazlarına karşın ortaoyuncu ve bakkal Tevfik’le evlenir. Kısa bir süre sonra da kocasıyla anlaşama¬dığı için baba evine döner. İmam, torunu Rabia’nın olağanüstü ses yeteneğini görüp onu yetiştirir ve hafız, mevluthan yapar. Roman, İstanbul’un bir mahallesinin insanlarının yaşantılarından yola çıkarak dönemin toplumsal, siyasal olaylarını verir.
Kısaca konusuna değinilen roman ve yazarı, aşağıdakilerden hangisidir?
A) Yaban – Yakup Kadri Karaosmanoğlu
B) Ateşten Gömlek – Halide Edip Adıvar
C) Kiralık Konak – Yakup Kadri Karaosmanoğlu
D) Çalıkuşu – Reşat Nuri Güntekin
E) Sinekli Bakkal – Halide Edip Adıvar

3. Bir dönem Genç Kalemler dergisinde çalışmış daha sonra Yeni Mecmua’da yayımladığı hikaye¬leriyle ün kazanmıştır. İşlediği konular, günlük yaşamından, çocukluk anılarından, bazıları da tarihtendir. Genç yaşında ölmesine rağmen yazdığı çok sayıda hikayeleriyle Türk hikâyeciliğinin baba¬sı sayılmıştır. Maupassant tarzı öykücülüğünün temsilcisi olarak Türk edebiyatında özel bir yere sahiptir.
Bu parçada sözü edilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Refik Halit Karay
B) Yakup Kadri Karaosmanoğlu
C) Ömer Seyfettin
D) Selahattin Enis
E) Ercüment Ekrem Talu

4. Ağır ağır çıkacaksın bu merdivenlerden,
Eteklerinde güneş rengi bir yığın yaprak,
Ve bir zaman bakacaksın semaya ağlayarak,
Sular sarardı yüzün perde perde solmakta
Kızıl havaları seyret ki akşam olmakta
Aşağıdakilerden hangisi Ahmet Haşim’in bu şiirinin özelliklerinden biri olamaz?
A) Ölçü ve uyağa önem verilmiştir.
B) Kişisel duygular ağırlıktadır.
C) Herkes için aynı anlamı ifade eder.
D) Semboller kullanılmıştır.
E) Edebi sanatlara yer verilmiştir.

5. Aşağıdakilerden hangisi Tevfik Fikret’in sanat¬sal özelliklerinden değildir?
A) Didaktik şiir örnekleri verme
B) İstanbul’a duyduğu sevgiyi işleme
C) Şiiri düzyazıya yaklaştırma
D) Parnasizmin etkisini yansıtma
E) Aruzun yanında hece ölçüsünü de kullanma

6. Divan Edebiyatı ile Servet-i Fünun Edebiyatının ortak bir özelliğini belirten yargı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Dil, yabancı sözcükler ve yabancı dil kuralları ile yüklüdür.
B) Arap ve Fars edebiyatlarından alınan, kaside, kıta, mesnevi gibi nazım biçimleri kullanıl¬mıştır.
C) Konu ile Ölçü arasında bir uyum olmasına özen gösterilmiştir.
D) Uyağın göz için değil, kulak için olduğu görüşü egemendir.
E) Beyit, başlı başına bir bütün sayılmış ve düşün¬celeri anlatan cümleler bir beyit içinde tamam¬lanmıştır.

7. Çağının hikâye anlayışından büsbütün ayrı bir yolda yürümüştür. O zamana kadar edebiyatımızda hep Maupassant hikâyeleri örnek alınıyor, başı, sonu, ortası belli olan, acıklı ya da gülünç bir olaya dayanan, şaşırtıcı ve çarpıcı sonuçlarla biten eserler yazılıyordu. Oysa bu hikayecimiz konularını günlük yaşayışın en sade, en silik olaylarından seçmiştir. Bazı yazarlar onun hikâyelerinin Çehov hikâyelerine benzediğini, onun Maupassant tek-niğine karşılık, edebiyatımıza Çehov tekniği getir¬diğini söylerler.
Bu özelliklere sahip olan ünlü hikayecimiz aşağıdakilerden hangisidir?
A) Ömer Seyfettin
B) Memduh Şevket Esendal
C) Yakup Kadri Karaosmanoğlu
D) Refik Halit Karay
E) Reşat Nuri Güntekin

8. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir bilgi yanlışı vardır?
A) Edebiyat-ı Cedide sanatçıları hikâye ve roman¬da realizm ve natüralizm, şiirde parnasizm ve sembolizm akımlarının etkisinde kalmışlardır.
B) Tanzimat Edebiyatının ilk döneminde eser veren romancılarımızda romantizm akımının etkileri görülür.
C) Edebiyat-ı Cedide sanatçıları, şiir, hikâye, roman, fıkra, makale türlerinde eser vermişler¬dir.
D) Ömer Seyfettin, hikâyelerinin konularını, gün¬lük hayattaki gözlemlerinden, çocukluk anı¬larından ve tarihten almıştır.
E) Türk edebiyatının ilk realist eseri, Recaizade Mahmut Ekrem’in İntibah adlı romanıdır.

9. “Paul Valery ‘Bir edebi eserin değeri, her kişiye göre ayrı bir yoruma meydan vermesindedir.’ demiştir.”
Aşağıdaki şairlerimizden hangisi, Paul Valery ile aynı anlayıştadır?
A) Tevfik Fikret
B) Süleyman Nazif
C) Yahya Kemal
D) Ahmet Haşim
E) Orhan Veli

10. Aşağıdakilerden hangisi Ahmet Mithat Efendi ile Hüseyin Rahmi Gürpınar’ın ortak bir yönü değil¬dir?
A) Geniş halk topluluklarına seslenmek
B) Tiyatro, roman, gezi, tarih, anı gibi değişik tür¬lerde eserler vermek
C) Eserlerini, çağlarına göre, konuşma diliyle ve sade bir üslupla yazmak
D) “Toplum için sanat” görüşünü benimsemek
E) Romanlarında, olayın akışını kesen açıkla¬malara yer vermek

11. Edebiyatımızın üretken yazar ve şairlerindendir. İlk dönemlerde destansı tarzda şiirler yazan şair, sonraları duygusal bir çizgide tek bir insanın dün¬yasından kesitler sunmuştur. Kendine özgü sözcük oyunları onu klasikleştirmiştir. “Sisler Bulvarı, Yağmur Kaçağı, Kartallar Yüksek Uçar…” başlıca eserleridir.
Bu parçada tanıtılan sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Attila İlhan
B) Can Yücel
C) Ece Ayhan
D) Haldun Taner
E) Turgut Uyar

12. Durgun bir akşamın erguvan örtüsünü
Yırtarken çekinerek gecenin kara eli
Yorgun bir gölge, omzunda bir günün yükü
Sürüklüyor ufuklara ağır adımlarını
Bu dizelerde kişileştirilen varlıklar aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?
A) Yorgun omuz – sürüklenen ufuklar
B) Durgun bir akşam – ağır adımlar
C) Erguvan örtü – bir günün yükü
D) Akşamın örtüsü – omzun yükü
E) Gecenin kara eli – yorgun bir gölge

13. Aşağıdaki romanlardan hangisinin konusu, aydın halk kopukluğudur?
A) Sinekli Bakkal
B) Ateşten Gömlek
C) Ankara
D) Biz insanlar
E) Yaban

14. I. Edebiyat her şeyden önce halka inmelidir.
II. Halka halk diliyle seslenilmelidir.
III. Şiirde önemli olan konu değil söyleyiş güzelliğidir.
IV. Milli ölçü ve nazım birimi kullanılmalıdır.
V. Sosyal ve gerçekçi konular yerine bilinçaltında
yatan her şey dile getirilmelidir.
Yukarıda maddeler halinde belirtilen özelliklerden hangi ikisi Faruk Nafiz Çamlıbel’in sanat anlayışına ters düşer?
A) I ve III B) II ve V C) III ve V
D) II ve V E) IV ve V

15. Mesneviyle ilgili olarak aşağıda verilen bilgiler¬den hangisi yanlıştır?
A) Uyak düzeni aa ba ca … biçimindedir.
B) Beyit sayısı, konunun işlenişine göre belirlenir.
C) Daha çok, aruz vezninin kısa kalıplarıyla yazılır.
D) Arap ve Türk edebiyatına İranlılardan geçmiştir.
E) Öyküleme gerektiren konular, bu türde işlen¬miştir.

16. Yazar, uzun bir bekleyişin ardından kozasından çıkıyor ve ürettiği ipekleri okuyucuya sunuyor.
Aşağıdaki açıklamalardan hangisi, bu cümlede var olan edebi sanatı karşılamaktadır?
A) Benzetme amacı güdülmeden bir sözcüğün başka bir sözcük yerine kullanılması
B) Bir sözcüğün hem gerçek hem mecaz anlama gelecek biçimde kullanılması
C) Aralarında benzerlik olan iki şeyden zayıfın güçlüye benzetilmesi
D) Aralarında mecaz yoluyla ilgi kurulan iki varlıktan yalnızca benzeyenin kullanılması
E) Herhangi bir olayın, gerçek nedeninin dışında bambaşka bir nedene bağlanması

17. Namık Kemal “Şıpsevdi” romanında Meftun Bey’in kişiliğinde, alafrangalık modasının, devrin gençleri üzerinde yaptığı gülünç ve yıkıcı etkiyi anlatır.
Bu cümledeki bilgi yanlışlığı aşağıdakilerin hangisinde belirtilmiştir?
A) “Şıpsevdi” romanı Namık Kemal’in değil Hüseyin Rahmi’nindir.
B) Alafrangalığın olumsuz etkileri “Şıpsevdi” romanında değil “İntibah” romanında işlen¬miştir.
C) “Şıpsevdi” roman değil bir tiyatro eseridir.
D) “Şıpsevdi” romanının konusu alafrangalığın yerilmesi değil, görmeden evlenme geleneği¬nin yerilmesidir.
E) Romanın kahramanı Meftun Bey değil, Ali Bey’ dir.

18. Aşağıdakilerden hangisi, M. Emin Yurdakul, Ziya Gökalp ve Ömer Seyfettin’in ortak özelliğidir?
A) Fecr-i Ati topluluğuna dahil olmaları
B) Genç Kalemler hareketinin başında bulunma¬ları
C) Hem nesir hem nazım alanında eser vermeleri
D) Fikir adamı kişiliklerinin, sanatçı kişiliklerinden güçlü olması
E) Türkçülük akımının öncüleri sayılmaları

19. Aşağıdaki şairlerden hangisi, toplum sorunlarını tartışmak bunlarla ilgili düşüncelerini açıklamak için sanatı bir araç olarak kullanmıştır?
A) Recaizade Mahmut Ekrem
B) Tevfik Fikret
C) Abdülhak Hamit
D) Cenap Sahabettin
E) Ahmet Haşim

20. İlk şiirlerini 1936’da yayımlamaya başlamıştır. Bunlar o güne kadar şiir diye bilinen ürünlere bir tür başkaldırıdır. Öyle ki, şiiri birtakım kalıp ve klişelerden, yıpranmış benzetmelerden, başka bir deyişle şairanelikten kurtarmıştır. Hayali şiirden kovmuş ya da çok az bir hayalle yetinmiştir. Yalın, gündelik bir dilin söz kalıplarına yaslanarak şiirlerini oluşturmuştur. Gündelik yaşamı şiirin çıkış noktası yapmıştır.
Bu parçada sözü edilen şair aşağıdakilerden hangisidir?
A) Cahit Sıtkı Tarancı
B) Faruk Nafiz Çamlıbel
C) Orhan Veli Kanık
D) Fazıl Hüsnü Dağlarca
E) Cahit Külebi

21. Gazel ve koşmanın karşılaştırılması ile ilgili aşa¬ğıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
A) Gazel, Divan Edebiyatı’na; koşma, Halk Edebi¬yatına özgü nazım biçimidir.
B) Gazelde nazım birimi beyit, koşmada dörtlük¬tür.
C) Gazel, aruzun istenilen her kalıbıyla yazıldığı halde, koşma, genellikle hece ölçüsünün 11’li kalıbıyla yazılır.
D) Gazel 10–20 beyitten, koşma 7–12 dörtlükten oluşur.
E) Gazellerin konusu sevgilinin güzelliği, aşk ve şarap; koşmalarınki ise genellikle aşk, sevgi ve doğa güzellikleridir.

22. “Oliver Twist”, toplumun zengin ve yoksul kesimleri ara-sındaki uçurumu, “Gazap Üzümleri”, 1929 Amerika’sı¬nın toplumsal olaylarını, “Anna Karanina”, toplumsal baskılara karşı direnen, seven bir kadını, “Emek” Avru¬pa’nın sanayileşirken kendi emekçilerine yaşattığı acı¬ları yansıtır.
Parçada aşağıdaki yazarlardan hangisinin eserine değinilmemiştir?
A) Dostoyevski
B) Tolstoy
C) E. Zola
D) C. Dickens
E) J. Steinbeck

23. Aşağıdakilerden hangisi Cumhuriyet Dönemi ede¬biyatının özelliklerinden birisi değildir?
A) Dilde sadeleşmeye gidilerek şiir ve roman dilinin halkın konuştuğu dile yaklaştırılması
B) Toplumsal, sosyal konulara hiç yer verilmemesi
C) Şiirde nazım birimi olarak “dize”nin temel kabul edilmesi
D) Şiirde şekilciliğin ve aşırı kuralcılığın terk edilmesi
E) Daha gerçekçi bir edebiyatın oluşturulması

24. Aşağıdakilerin hangisi, Cumhuriyet Dönemi Türk edebiyatının genel özelliklerinden değildir?
A) Bütün ürünlerin toplumsal bir amaçla yazılması
B) Şiirde aruz ölçüsü yerine hece ölçüsü kullanılması, serbest şiirin önem kazanması
C) Batı edebiyatından alınan şiir biçimlerinin yanında halk edebiyatı nazım biçimlerinin de kullanılması
D) Biçim kaygısının arka planda kalması ve serbest şiirin önem kazanması
E) Yerli kaynaklara eğilen, yine kendine özgü bir edebiyat yaratılmaya çalışılması

25. Mütareke Dönemi İstanbul’un kargaşası içinde sezgile¬ri ve el yordamıyla Kurtuluş Savaşı bilincine gelen soy¬lu zengin Kamil Bey’in uyanışı, yeni kişiliğini, buluşu, Anadolu’nun zaferine yardım etmesi yüzünden hapse sokuluşu.
Konusu kısaca verilen “Esir Şehrin İnsanları” aşağıda verilen yazarlarımızdan hangisinin eseridir?
A) Kemal Tahir
B) Sabahattin Eyüpoğlu
C) Falih Rıfkı Atay
D) Yaşar Kemal
E) Suut Kemal Yetkin

26. Çepçevre bahar içinde bir yer gördük
Ferhad ile Şirin’i beraber gördük
Baktık geceden fecre kadar ellerde
Yıldızlara yükselen kadehler gördük
Bu dörtlüğün nazım şekli aşağıdakilerden han¬gisidir?
A) Rubai
B) Mani
C) Şarkı
D) Murabba
E) Türkü

27. Balık tutmak, kahvede oturmak, yanımda çok sevdiğim köpeğim, insan tanımak, Beyoğlu’nda bir aşağı bir yukarı dolaşmak, arada içmek, hikaye yazmak, Velhasıl bir şeye bağlanmadan avare gezmek bütün gün. İşte ben böyle hayattan zevk alırım. Buna yaşamak derim.
Yaşam felsefesini böyle aktaran, bir İstanbul hika¬yecisi olarak bilinen, Türk hikayesini adeta sivilleştiren sanatçımız aşağıdakilerden hangisidir?
A) Necati Cumalı
B) Kemal Tahir
C) Halikarnas Balıkçısı
D) Ömer Seyfettin
E) Sait Faik Abasıyanık

28. “İyi ile kötünün, akla karanın çatışması az çok her romanda vardır. Fakat XIX. yüzyıl Batı roman¬cılığının yarattığı gelenek, bu çatışmada yazarın apaçık taraf tutmamasını, insanları kahraman değil kahramanları insan etmesini, kimi insanı ak, kimi insanı kara değil her insanı alaca göstermesini ister. Oysa yazar ayırıyor insanları: Ak bir yana, kara bir yana; cılız bir yana, gürbüz bir yana…”
Paragrafta sözü edilen “ak-kara” çatışmasının, en belirgin olduğu edebiyat akımı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Klasisizm
B) Realizm
C) Romantizm
D) Natüralizm
E) Parnasizm

29. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde “Beş Hececiler’ topluluğuyla ilgili bir bilgi yanlışlığı yapılmıştır?
A) Her şeyden önce şiirde sade ve özentisiz olmaya özen gösterdiler.
B) Ziya Gökalp’in, edebiyat dilinin konuşma dili olması gerektiği yolundaki görüşünü benimsediler.
C) Şiirlerini hece vezniyle oluştururlar ve nazım birimi olarak dörtlüğün dışında bir arayışa da yönelirler.
D) Halk şiiri özelliklerine bağlı kalmış gibi görünseler de yerel özelliklerin dışına çıkarlar.
E) Anadolu’ya açılarak şiirin alanını genişletmişlerdir.

30. Milli edebiyatın gerçeklikten uzak memleketçiliklerine tepki olarak ortaya çıkmışlardır. “Yalnız sanat aşkıyla çalışıyoruz, taklitçilikten kaçınacağız, Türk edebiyatı ölüyor.” düşüncesiyle yola çıkarlar. Bunların içinden yalnızca ziya Osman Saba, şair olarak varlık göstermiş¬tir.
Yukarıda sanat anlayışı belirtilen edebi topluluk aşağıdakilerden hangisidir?
A) Maviciler B) Yedi Meşaleciler
C) Garipçiler D) II. Yeniler
E) Beş Hececiler

31. Aşağıdaki sanatçı – yapıt eşleştirmelerinden hangi¬si doğrudur?
A) Fenelon – Don Kişot
B) Balzac – Telemak
C) Moliere – Goriot Baba
D) Dante – İlahî Komedya
E) Shakespeare – Eşek Arıları

32. Aşağıdaki beyitlerin hangisinde redif vardır?
A) Bir garip rüya rengiyle
Rüyadaki yaprak bile
B) Savrulmada gül şimdi havada
Gün doğmada bir başka ziyada
C) Söylenmemiş aşkın güzelliğiyledir
Kâğıtlarda yarım bırakılmış şiir
D) Bin bahçeli beldemizi yad ellere bıraktık
Gölgesinde barınacak tek ağacım yok artık
E) Bizim mahalle de İstanbul’un kenarı demek
Sokaklarında yürünmez ki yüzme bilmeyerek

33. Cumhuriyet Dönemi öykücülerindendir. En belirgin özelliği yaşama sevincini ve insan sevgisini işlemesidir. Genellikle de deniz hayatını, sıradan insanları, anlık olayları konu alır. İstanbul öykücüsü diye de anılan sa¬natçı İstanbul’u, İstanbul’un adalarını eserlerinde anlatır. Sanatçının Kayıp Aranıyor, Medar-ı Maişet Motoru isimli romanları da vardır.
Yukarıda tanıtılan sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Cevat Şakir Kabaağaçlı
B) Sait Faik Abasıyanık
C) Memduh Şevket Esendal
D) Ahmet Hamdi Tanpınar
E) Haldun Taner

Bir yorum ekleyin

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir