11. Sınıf Edebiyat Kitabı Cevapları Lider Yayıncılık Milli Edebiyat Sayfa 146

1. Okuduğunuz şiirin dizeleri kaçar heceden oluşmaktadır? Kullanılan hece ölçüsü belli bir durak

düzenine sahip midir?
U-nut-ma -ki şa-ir-le-ri / hay-kır-ma-yan bir mil-let,    15 heceden oluşmaktadır. Belli bir durağı vardır.
8                                  7
Se-ven-le-ri top-rak ol-muş / ök-süz ço-cuk gi-bi-dir.
8                                   7

2. Şiirin hece ölçüsüyle yazılmış olması onun hangi şiir geleneğinden beslendiğini göstermektedir?
Açıklayınız.
Şiirin hece ölçüsüyle yazılmış olması onun halk şiiri geleneğinden beslendiğini göstermektedir?

3. Tema etrafında örgülenen bölümler kaçar dizeden oluşmuştur? Bu tür nazım birimlerine ne ad
verilir?
Üçerli dizelerden oluşmaktadır. Bu tür nazım birimine üçlük veya bent denir.

4. Şiirde kullanılan uyakların şemasını çiziniz. Bu uyakların türlerini belirleyiniz.
Abb, acc, dee,egg, bu şiirde halk edebiyatında bilinen kafiye düzenlerinden farklı bir kafiye düzeni kullanılmış. Batı edebiyatında sone ve terzerima nazım şekillerindekine benzer bir kullanım var.
1. bent: –ar’lar tam kafiye -um redif
2. bent: eksil -mez redif, -sil zengin kafiye
Kesil -mez
3. bent: -et tam kafiye, -ir tam kafiye
4. bent: -uk tam kafiye

5. Şiirden, iç uyak ve aliterasyona örnekler gösteriniz.

benim alevlerim/ benim köpüklerim

6. Şiirde sade bir dil kullanılması, akıcı ve coşkulu bir söyleyişin oluşmasına bir katkı sağlamış
mıdır? Niçin?
Evet, şiirde sade bir dil kullanılması şirin akıcı ve coşkulu olmasında da etkilidir. Sözcüklerin anlamı biliniyor, söylenmesi kolay ve birbiriyle ses yönünden uyumlu sözcükler olduğu için.

7. “Esir yaratmayan Tanrı”, “paçavralar altındaki yoksul” söyleyişlerinin ne anlama geldiklerini söyleyiniz.
Bütün insanlar doğarken özgür doğar. Allah insanı hür yaratmıştır. Fakat insanlar çeşitli yollarla kendi soyunu esir etmiştir. İslam inancında da her insanın malı, canı dokunulmazlar arasındadır.
Paçavralar altındaki yoksuldan kasıt etrafta fakir insanların ne kadar çok olduğu. Üzerlerindeki giyeceklerin elbise değeri bile taşımayacak kadar kötü olduğu vurgulanmış.

8. “Şairleri haykırmayan bir millet” ile “sevenleri toprak olmuş öksüz çocuk” arasında hangi bakımdan bir benzerlik kurulmuştur? Söyleyiniz.
Şairler bir milletin sesi , soluğu dur. Toplum adına söyler, toplum adına haykırır. Şairleri susturursan toplumu tıpkı anne babasını kaybedip korunmadan yoksun bir çocuk haline getirirsin.

9. “Zaman” neye benzetilmiştir? Bu benzetmeyle hangi söz sanatı yapılmıştır?
Zaman yırtıcı bir hayvana benzetilmiş ama hayvan ismi söylenmemiştir. Bu köpek olabilir, sırtlan olabilir.

10. “Sevenleri toprak olmuş öksüz çocuk” ve “kan damlayan diş” imgeleri şairin duygularını yansıtmada nasıl bir işleve sahiptir? Kullanılan imgelerin açık ve anlaşılır olması Millî edebiyatın hangi özelliği ile ilgilidir? Açıklayınız.
Düşünceleri daha etkili olmasını sağlamış. Kullanılan imgelerin açık ve anlaşılır olması Millî edebiyatın halka yönelik olmasının bir göstergesidir.

11. Metindeki ses, söyleyiş ve imgelerin belirgin niteliği nedir? Söyleyiniz.
En belirgin yönü halk söyleyişine yakın olmasıdır. İmgeler halk arasında kullanılan imgelerdir.

12. Şiirin her bölümünde işlenen temayı belirtiniz. Bu temalar hangi ortak tema etrafında birleşmektedir? Açıklayınız.
1. bent: İnanç anlayışı, esir olmama
2. bent: kahramanlık
3. bent: şairlerin önemi
4. bent: zamanın katılığı
Kahramanlık ve vatan sevgisi temaları etrafında bütünleşmiş.

13. Şiirin teması evrensel bir nitelik göstermekte midir? Niçin? Şiirin teması ile Mehmet Emin
Yurdakul’un dünya görüşü arasında bir bağ kurulabilir mi? Niçin?
Evet. Kahramanlık ve vatan sevgisi evrensel bir duygudur. Mehmet Emin Yurdakul’un dünya görüşü ile şiirin teması arasında bir ilişki var. O , mücadele etmeyi, pes etmemeyi, vatan için canını feda etmeyi bir yaşam biçimi olarak anlamıştır.
14. “Bırak Beni Haykırayım” adlı şiirin teması ile şiirin yazıldığı dönem arasında bir ilişki söz konusu
mudur? Niçin?
Evet, var. Şiirin yazıldığı dönemde ülke zor bir dönemden geçmekte, hem, ekonomik, hem askeri hem de sosyal alanda ciddi sorunlar yaşanmaktadır

Anlama ve Yorumlama
1. 1911-1923 arası yılların toplumsal gerçekliğiyle “Bırak Beni Haykırayım” şiirinin teması arasında
nasıl bir ilgi kurabilirsiniz?
Şiirin yazıldığı dönemde ülke zor bir dönemden geçmekte, hem, ekonomik, hem askeri hem de sosyal alanda ciddi sorunlar yaşanmaktadır. Yabancı topluluklar Osmanlı devletiyle bağımsızlık için mücadele etmiş. Ardından birinci Dünya savaşı yaşanmış, daha sonra da Kurtuluş Savaşı bunu izlemiştir. Böyle bir dönemde vatan sevgisi ve kahramanlık ön plana çıkar.

2. Okuduğunuz metnin halk şiiri ve modern şiirle benzeşen, halk şiiri ile modern şiirden farklılık gösteren özelliklerini belirleyiniz.
Dilin sade ve anlaşılır olması ve tema yönüyle halk şiirine benziyor.
Kafiye düzeni ve nazım birimi yönüyle modern şiire benziyor.

3. “Bırak Beni Haykırayım” adlı şiirle Edebiyat–ı Cedide şiirinin benzer ve farklı yönlerini karşılaştırınız. Ulaştığınız sonuçları arkadaşlarınızla paylaşınız.
Nazım birimi ve biçimi yönüyle Edebiyat–ı Cedide şiiriyle benzerlik gösteriyor.

4. İncelediğiniz metnin oluşumuna imkân veren zihniyeti belirleyiniz.
Metnin yazıldığı dönemde milliyetçilik düşüncesi ve vatan sevgisi ön plana çıkmıştır. Ülkenin içinde bulunduğu durum bu temaların işlenmesinde etkili olmuştur.

5. Mehmet Emin Yurdakul, toplumsal iş bölümünde şairlere nasıl bir görev yüklemektedir? Siz şairin görüşüne katılıyor musunuz?
Şairler zor zamanlarda topluma önderlik etmeli yol göstermelidir. Şairin bu düşüncesine katılıyorum.

6. Şairin bu şiirde dile getirdiği toplum eksenli görüşleriyle hayat karşısındaki genel duruşu arasında
bir uygunluk söz konusu mudur? Açıklayınız.
Evet, şairin bu görüşleri ile hayat karşısındaki duruşu bir uygunluk söz konusudur. Şair milliyetçi bir kimliğe sahip, düşüncelerini söylemekten kaçınmayan korkusuz bir kişiliğe sahiptir.

1. Etkinlik: İki gruba ayrılınız. Mehmet Emin YURDAKUL’un fikrî ve edebî yönü (birinci grup) ile
“Bırak Beni Haykırayım” metninin şairiyle arasındaki ilişkiyi (ikinci grup) belirleyiniz. Ulaştığınız sonuçları açıklayınız.
Türkçülük düşüncesini benimsemiştir. Ona halkçı bir nitelik kazandırmıştır.
“Cenge Giderken” adlı şiiriyle tanınmış ve “Milli Şair” unvanını almıştır.
Edebiyatı düşüncelerini aktarmada bir araç olarak görmüştür.
Bütün şiirlerini hece ölçüsüyle yazmıştır.
“Toplum için sanat” anlayışını benimsemiş ve kişisel duygularına şiirlerinde yer vermemiştir.
Şiirlerinde kolay anlaşılabilen bir dil kullanmıştır.
Hece ölçüsünün uzun kalıplarını kullanmıştır. Şiiri düz yazıya yaklaştırmıştır.
Dörtlük geleneğinin dışına çıkarak üçer, altışar, sekizer dizeden kurulu şiirler yazmıştır.
Batıdan alınan nazım biçimlerini de kullanmıştır.
Didaktik bir söyleyişi benimsemiştir.
Mehmet Emin YURDAKUL’un fikrî ve edebî yönü ile bu şiirin şekil ve içerik yapısı uyuşmaktadır. Tema ve biçim unsurları yönünden şairin edebi yönüyle uyuşuyor.

2. Etkinlik: “Bırak Beni Haykırayım” şiirinin temasıyla öğretici metinlerin teması arasında bir ilişki
(benzerlik ya da farklılık) olup olmadığını belirleyiniz. Ulaştığınız sonuçları sözlü olarak ifade ediniz.
Şiirin teması ile öğretici metinlerin teması arasında bir benzerlik var. Her iki metinde de didaktik yön ağır basmaktadır.

3. Etkinlik: Öğretici manzum metinlerin hangi dönemlerde daha çok kullanıldığını tartışarak belirleyiniz
Öğretici manzum metinlerin daha çok toplumsal sorunların etkili olduğu dönemlerde kullanılmıştır. Toplumu yönlendirmek, bilinçlendirmek ve motive etmek için öğretici manzum metinler kullanılmıştır.

Bir yorum ekleyin

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir